ZAPRASZA.net POLSKA ZAPRASZA KRAKÓW ZAPRASZA TV ZAPRASZA ART ZAPRASZA
Dodaj artykuł  

DEMOKRACJA BEZPOŚREDNIA ARTYKUŁY COVID-19 CIEKAWE LINKI 2002-2009 NASZ PATRONAT DZIŚ W KRAKOWIE DZIŚ W POLSCE

Inne artykuły

Emerytury równych i równiejszych 
23 luty 2012      Artur Łoboda
Gdyby nie te noce... 
30 lipiec 2020      Zygmunt Jan Prusiński
Tekst sprzed lat: Jerozolima 
29 kwiecień 2012      ja
Czego nie powiedzą o covid-19 
14 kwiecień 2020     
Kto rządzi Polską? 
15 luty 2012      Artur Łoboda
Bogusław Wolniewicz wstępuje do PZPR  
1 luty 2016      Artur Łoboda
Manipulacja z Westerplatte 
18 luty 2013      Artur Łoboda
Prostacki atak ze strony Nazwa.pl 
10 grudzień 2015      Artur Łoboda
Gra o wysoką stawkę 
4 styczeń 2017     
Kariera za mistyfikację epidemii w Bergamo (2) 
14 czerwiec 2021      Baltazar
"Fenomen Tymińskiego" 
3 czerwiec 2015      Artur Łoboda
Polska dobra ciocia dba o wszystkich - tylko nie o Polaków 
23 wrzesień 2014      www.polskawalczaca.com
Zygmunt Jan Prusiński NIEBIESKI BLUES - część pierwsza 
28 styczeń 2021      Zygmunt Jan Prusiński
Dr ZBIGNIEW HAŁAT : rodzice kaleczą własne dzieci 
30 sierpień 2021      tvPodkarpacie.pl
Historia się powtarza 
9 maj 2013     
INDIE: MIESZKAŃCY WIOSKI PODEJRZEWAJĄ, ŻE ZA TRAGEDIĘ W CHAMOLI W STANIE UTTARAKHAND ODPOWIADA URZĄDZENIE RADIOAKTYWNE 
14 luty 2021      Baltazar
Przestępcza interpretacja prawa 
6 sierpień 2011      Bogusław
"Sprawiedliwi" bali się UB 
16 luty 2016      Artur Łoboda
12 czerwca 2012 roku w Warszawie 
11 czerwiec 2012      Artur Łoboda
Liczba zgonów związanych ze szczepionkami rośnie: baza danych PHS pokazuje, że zgony noworodków po raz drugi w ciągu siedmiu miesięcy przekraczają poziomy krytyczne 
16 maj 2022      Mary Villareal

 
 

Ile Polacy płacą na cwaniaków z Rad nadzorczych spółek Skarbu państwa?

 
Państwowy dług publiczny (PDP) na koniec II kwartału 2026 r. wyniósł 2 147,8 mld zł (co stanowi 53,3% PKB), natomiast szerszy dług sektora instytucji rządowych i samorządowych według metodologii unijnej (EDP) osiągnął 2 598,3 mld zł (64,5% PKB)


Państwo Polskie (rozumiane jako budżet centralny) bezpośrednio nie dopłaca ani złotówki do pensji rad nadzorczych spółek Skarbu Państwa (SSP).
Ich wynagrodzenia są pokrywane w 100% z przychodów operacyjnych wypracowanych przez same spółki.
A więc z dochodów, które teoretycznie są własnością wszystkich Obywateli.

Sytuacja wygląda inaczej w przypadku innych podmiotów powiązanych z państwem – takich jak szpitale publiczne – gdzie koszty te realnie obciążają środki publiczne (pochodzące ze składek NFZ lub budżetów samorządów)
 
Ponieważ w Polsce istnieją tysiące spółek z udziałem państwa i samorządów (na szczeblu centralnym samych podmiotów nadzorowanych przez MAP jest kilkaset, a dochodzą do tego spółki komunalne i tysiące jednostek publicznych), nie istnieje jedna, zagregowana oficjalna statystyka podająca łączny roczny koszt wszystkich tych rad nadzorczych.
Koszty te można jednak precyzyjnie oszacować na podstawie stawek ustawowych oraz raportów rynkowych.
 

Ile kosztuje pojedyncza rada nadzorcza?



Zarobki w radach nadzorczych podmiotów powiązanych z państwem reguluje tzw. ustawa kominowa oraz ustawa o zasadach kształtowania wynagrodzeń osób kierujących niektórymi spółkami.
Są one sztywno powiązane z przeciętnym wynagrodzeniem w sektorze przedsiębiorstw (tzw. podstawą z ustawy okołobudżetowej). 
 
Największe spółki Skarbu Państwa (np. Orlen, PKO BP, KGHM)  500 000 – 1 200 000 zł Mniejsze spółki państwowe / zależne  200 000 – 500 000 zł Szpitale Publiczne (SPZOZ)  70 000 – 200 000 zł Spółki Komunalne (Miejskie wodociągi, MPK itp.)  120 000 – 350 000 zł



Skala wydatków w ujęciu makro



Giełdowe Spółki Skarbu Państwa: Według cyklicznych analiz raportów PwC oraz sprawozdań finansowych, mediana rocznych zarobków członka rady nadzorczej w dużych spółkach giełdowych oscyluje wokół 80 000 zł brutto.

Roczne utrzymanie rad nadzorczych samych tylko kilkudziesięciu najważniejszych państwowych gigantów to koszt rzędu kilkudziesięciu milionów złotych.  
Szpitale i jednostki ochrony zdrowia: Rady społeczne lub nadzorcze w szpitalach są znacznie gorzej płatne, ale jest ich znacznie więcej.
Ustawa ogranicza ich wynagrodzenie do ułamka przeciętnego wynagrodzenia.
Środki te pochodzą bezpośrednio z pieniędzy na leczenie pacjentów, a łączny koszt dla wszystkich szpitali w kraju to od kilku do kilkunastu milionów złotych rocznie.


 

1. Oficjalne i prawne obowiązki rady nadzorczej



Zgodnie z Kodeksem spółek handlowych, rada nadzorcza pełni stały nadzór nad działalnością spółki we wszystkich gałęziach jej przedsiębiorstwa.
Członkowie rady spotykają się zazwyczaj raz w miesiącu (lub częściej w sytuacjach kryzysowych) i wykonują następujące zadania: 
Powoływanie i odwoływanie zarządu: To rada nadzorcza decyduje, kto będzie prezesem i członkiem zarządu (np. w drodze konkursów).
Ma też prawo zawiesić menedżerów w czynnościach z ważnych powodów.
 
Ocena sprawozdań finansowych: Przed każdym walnym zgromadzeniem rada musi dokładnie przeanalizować księgi rachunkowe, bilans oraz sprawozdanie z działalności spółki za ubiegły rok i wydać pisemną opinię, czy dokumenty są prawdziwe i zgodne ze stanem faktycznym.
 
Zgoda na kluczowe transakcje: Zarząd nie może samodzielnie podjąć decyzji o wielomilionowych inwestycjach, zaciągnięciu ogromnych kredytów, zakupie lub sprzedaży nieruchomości czy wejściu na nowy rynek.
Każdy taki krok wymaga oficjalnej, uchwalonej zgody rady nadzorczej.
 
Ustalanie pensji i premii zarządu: To rada decyduje, ile zarabia prezes, jakie cele (tzw. KPI) musi spełnić, aby otrzymać roczną premię, oraz formułuje zapisy w jego kontrakcie menedżerskim.
 
Kontrola bieżąca: Członkowie rady mają prawo w dowolnym momencie żądać od zarządu i pracowników wszelkich dokumentów, raportów, kontrolować stan magazynów czy kasy spółki
 

2. Rzeczywistość w spółkach państwowych i samorządowych



W spółkach prywatnych rada składa się z ekspertów powołanych przez inwestorów, którzy pilnują własnych pieniędzy.
W spółkach publicznych (Skarbu Państwa i komunalnych) mechanizm ten bywa zniekształcony przez politykę: 
Rola "bezpiecznika" politycznego: W podmiotach powiązanych z państwem rada nadzorcza często wykonuje instrukcje płynące bezpośrednio z ministerstwa lub Urzędu miasta.
Jej zadaniem bywa dopilnowanie, aby w spółce realizowano linię zgodną z oczekiwaniami aktualnej władzy (np. w kwestii polityki kadrowej lub sponsoringu).
 
Weryfikacja formalna zamiast strategicznej: Bardzo często działalność rady ogranicza się do podpisywania przygotowanych przez zarząd i prawników uchwał.
Jeśli członkowie rady nie mają wykształcenia kierunkowego, zdają się na opinie zewnętrznych audytorów, przyjmując dokumenty "na wiarę".
 
Mechanizm "synekur" (nagród politycznych): Zasiadanie w radach nadzorczych to w polskich realiach popularna metoda nagradzania lojalnych urzędników, działaczy czy ekspertów.
 Ponieważ wymaga to jedynie kilkunastu godzin pracy w miesiącu, a daje stały dochód, stanowiska te są obiektem silnych targów politycznych.
 

3. A co robi Rada w szpitalach?



W szpitalach publicznych najczęściej funkcjonuje Rada Społeczna.
Jej rola jest znacznie słabsza niż w spółkach akcyjnych:Poza Szpitalem południowym gdzie członkowie Rady nadzorczej pobierali podobno 26 tysięcy złotych pensji miesięcznie!
Społeczna Rada nadzorcza jest organem głównie opiniodawczym i doradczym dla podmiotu tworzącego (np. starosty lub marszałka województwa).Uchwala wnioski w sprawie zmiany statutu szpitala, zakupu bardzo drogiego sprzętu medycznego czy rocznego planu finansowego.Nie ma jednak tak silnej władzy nad dyrektorem szpitala, jaką Rada nadzorcza ma nad prezesem spółki – kluczowe decyzje kadrowe podejmuje bezpośrednio samorząd lub minister.
Czy można pozwać polityków za ustawianie swoich akolitów w radach nadzorczych spółek Skarbu państwa?


Tak, z prawnego punktu widzenia można oskarżyć polityków – zarówno tych, którzy decydują o obsadzie rad nadzorczych, jak i samych beneficjentów pobierających pensje za fikcyjną pracę.
 
Polskie prawo nie operuje potocznym terminem „grabież środków publicznych”, ale Prokuratura ma do dyspozycji potężny arsenał przepisów z Kodeksu karnego (k.k.) oraz Kodeksu spółek handlowych (k.s.h.), które precyzyjnie penalizują taki proceder.
 
Kluczowe znaczenie mają konkretne zarzuty i odpowiedzialność karna osób zamieszanych w ten mechanizm:
 

1. Zarzuty dla polityków/urzędników powołujących: „fikcyjne” rady



Jeżeli minister, prezydent miasta lub inny urzędnik tworzy sztuczne stanowiska w radach nadzorczych tylko po to, by wyprowadzać pieniądze publiczne lub transferować je do znajomych, grozi mu odpowiedzialność z artykułu o nadużyciu uprawnień: 
Niedopełnienie obowiązków lub przekroczenie uprawnień (Art. 231 k.k.): To podstawowy zarzut dla funkcjonariusza publicznego działającego na szkodę interesu publicznego lub prywatnego w celu osiągnięcia korzyści majątkowej.
Grozi za to do 10 lat pozbawienia wolności.
 

2. Zarzuty dla samych członków „fikcyjnej” rady



Jeżeli ktoś przyjmuje funkcję w radzie nadzorczej, pobiera wynagrodzenie, a w rzeczywistości nie wykonuje żadnych obowiązków (lub jego rola ogranicza się do podpisywania sfabrykowanych dokumentów), popełnia szereg przestępstw: Oszustwo (Art. 286 k.k.): Pobieranie pensji za pracę, której się intencjonalnie nie wykonuje, poprzez wprowadzenie w błąd co do faktu świadczenia usług, spełnia przesłanki oszustwa. Grozi za to od 6 miesięcy do 8 lat więzienia.
 
Niedopełnienie obowiązków członka organu spółki i wyrządzenie szkody (Art. 296 k.k.): Członek rady nadzorczej ma ustawowy obowiązek sprawowania stałego nadzoru.
Jeżeli poprzez swoją bierność i pobieranie pensji doprowadza do wyrządzenia spółce znacznej szkody majątkowej, grozi mu kara do 5 lat (lub nawet do 10 lat, jeśli szkoda jest wielkich rozmiarów)
 
Poświadczenie nieprawdy (Art. 271 k.k.): Zasiadanie w fikcyjnej radzie wiąże się zazwyczaj z podpisywaniem list obecności na posiedzeniach, protokołów lub uchwał z zebrań, które się nie odbyły.
To przestępstwo fałszu intelektualnego zagrożone karą do 5 lat więzienia.
 

Gdzie leży trudność w procesie sądowym?



Choć przepisy istnieją, skazanie polityków za „fikcyjne rady nadzorcze” w praktyce bywa skomplikowane z kilku powodów: 
Wyrobienie „minimum formalnego”: Doświadczeni sprawcy dbają o to, by rada zwoływała formalne posiedzenia (np. raz w miesiącu), a jej członkowie podpisywali przygotowane przez prawników uchwały.
Przed sądem bronią się wówczas twierdzeniem, że „wykonywali swoje obowiązki”, nawet jeśli ich realna wartość biznesowa dla spółki wynosiła zero.
 
Udowodnienie braku staranności: Sąd musi wykazać, że członek rady działał z zamiarem bezpośrednim lub ewentualnym wyrządzenia spółce szkody, a nie był po prostu niekompetentnym menedżerem. Prawo odróżnia bowiem złą, nieefektywną decyzję biznesową od celowego przestępstwa.
 
W odniesieniu do rad nadzorczych w spółkach komunalnych, te same mechanizmy karne przekładają się na konkretne role:
 

1. Odpowiedzialność wójta, burmistrza lub prezydenta miasta



W spółce gminnej to jednoosobowo wójt, burmistrz lub prezydent miasta pełni funkcję tzw. zgromadzenia wspólników (czyli reprezentuje właściciela). 
Jeśli powołuje do rady nadzorczej osoby fikcyjne, „znajomych” w ramach układów politycznych lub celowo omija limity wynagrodzeń, to jako funkcjonariusz publiczny odpowiada wprost z art. 231 k.k. (przekroczenie uprawnień lub niedopełnienie obowiązków).
 
Oficjalne kontrole NIK w spółkach komunalnych regularnie kończą się wystawieniem miażdżących ocen dla włodarzy miast za brak należytego nadzoru właścicielskiego oraz zawiadomieniami do prokuratury
 

2. Odpowiedzialność „fikcyjnych” członków rad komunalnych



Osoba zasiadająca w radzie miejskich wodociągów, przedsiębiorstwa zieleni czy komunikacji autobusowej podlega dokładnie tym samym rygorom: 
Art. 286 k.k. (oszustwo): Pobieranie pieniędzy od spółki komunalnej za pozorowane czynności.

Art. 271 k.k. (poświadczenie nieprawdy): Podpisywanie uchwał rad nadzorczych czy protokołów z posiedzeń, na których fizycznie (bądź merytorycznie) danej osoby nie było, a które służą jako podkładka pod wypłatę diety. 

Dlaczego to w spółkach gminnych wybucha najwięcej afer?



Spółki samorządowe są pod szczególną lupą z powodu zjawiska tzw. karuzeli kadrowej lub krzyżowego zatrudniania.
Zdarzają się sytuacje, w których prezydent miasta A powołuje do swojej rady nadzorczej prezydenta miasta B, a prezydent miasta B rewanżuje się tym samym w swoim mieście. 
Choć prawo (w tym znowelizowany Kodeks spółek handlowych) nakłada na radę obowiązek stałej, osobistej i rzetelnej dbałości o interesy spółki, audyty NIK regularnie wykazują wypłacanie nienależnych i zawyżonych wynagrodzeń na miliony złotych w skali kraju
2 październik 2026

Modelski 

  

Komentarze

  

Archiwum

UE w Wąchocku
grudzień 27, 2003
przesłała Elżbieta
Samobójczy atak bombowy podczas biegu maratońskiego
kwiecień 13, 2008
Mirosław Naleziński, Gdynia
Rząd zajmie się strategią
Dla polskiego sektora energetycznego śmierć

styczeń 24, 2003
Adam Zieliński
Lista usług
kwiecień 17, 2003
zaprasza.net
Tym razem Stan Tymiński wygra...
maj 27, 2005
kopista
Bronię ojca Hejmo
kwiecień 28, 2005
Artur Łoboda
Kilka uwag odnośnie Kosowa
luty 26, 2008
Artur Łoboda
Eksport durak-kracji
czerwiec 18, 2006
PAP
Final Letter from President Saddam Hussein to the People of Iraq
styczeń 23, 2007
marduk
Chomsky: Sprawiedliwa wojna? Wątpię
czerwiec 6, 2006
Noam Chomsky
Opózniona "Dobra Nowina" z Oswiecimia/Auschwitz
czerwiec 6, 2004
Marek Głogoczowski
Totalny kryzys SLD
czerwiec 4, 2003
przesłała Elżbieta
Ochrona zdrowia Narodu
październik 18, 2008
Dariusz Kosiur
Transkontynentalny akwedukt
sierpień 3, 2008
Mirosław Naleziński, Gdynia
Złote wrota
marzec 29, 2003
Andrzej Echolette
31 pa?dziernika 2005 godz 19. - gdzieś w Polsce
listopad 1, 2005
zaprasza.net
Rabini i Bush
wrzesień 19, 2006
przysłał prof. Iwo Cyprian Pogonowski
Czwartego Lipca Dzień Prowokacji?
lipiec 7, 2006
Iwo Cyprian Pogonowski
2008.08.27. Wiadomości w 3ch językach. Three-language news service.
sierpień 27, 2008
tłumacz
Trzech kumpli i tyleż* spostrzeżeń
lipiec 16, 2008
Mirosław Naleziński, Gdynia
 


Kontakt

Fundacja Promocji Kultury
Copyright © 2002 - 2026 Polskie Niezależne Media