|
Ogień i woda
|
|
Marksizmowi przybywa konkurentów. Pojawiają się kolejne teorie pretendujące do rewolucjonizowania stosunków społecznych. Marksiści traktują je na ogół jako próbę zdetro-nizowania proletariatu z jego pozycji awangardy rewolucji. Wydaje się jednak, że przynajm-niej niektóre z tych teorii można uznać za komplementarne a nie konkurencyjne wobec mark-sizmu. Do rzędu teorii niesprzecznych z marksizmem można zaliczyć dependentyzm i teorię Wallersteina. Łączne uwzględnienie obu teorii prowadzi do następujących hipotez:
1. Przemysłową klasę robotniczą należy uznać za niezbędny czynnik rewolucji. Pomi-jając wszystko inne - także ze względu na psychologiczne cechy proletariatu przemysłowego. Praca w fabryce, we względnie ustabilizowanym licznym kolektywie, wyrabia bowiem swo-iste cechy charakteru takie jak dyscyplina, solidarność czy samoorganizacja. Cech tych braku-je zarówno wyzyskiwanym półproletariuszom z hipermarketów i barów fast-food, jak i "no-wym warstwom średnim", pracującym umysłowo lecz hołdującym burżuazyjnemu stylowi życia. Popularne dziś topienie wielkoprzemysłowego proletariatu w magmie "nowej klasy pracowniczej" jest więc samooszukiwaniem się, pozwalającym stworzyć wrażenie siły pra-cowników na zburżuazyjniałym Zachodzie, a zarazem poprawiającym samopoczucie ultrale-wicowców, których wpływy większe są wśród bohemy niż w fabrykach.
2. Klasa robotnicza nie zanika lecz ulega delokalizacji. W dobie globalizacji problem uprzemysłowienia należy postrzegać globalnie: przemysł jest wypychany z krajów Centrum na Peryferie. W wyniku tego procesu a) społeczeństwa Centrum ulegają deproletaryzacji ale b) następuje industrializacja Peryferii i w rezultacie c) w skali globu klasa robotnicza ma równe albo i większe znaczenie co dawniej.
3. Deproletaryzacja Centrum następuje wskutek globalizacji, która sprawia, że w tych państwach koncentrują się funkcje kierownicze gospodarki światowej. Zarazem klasa robot-nicza (pracownicza) a nawet subproletariat w krajach Centrum uczestniczy pośrednio w wy-zysku Peryferii, korzystając z dobrobytu będącego skutkiem nierównoprawnego podziału pracy.
4. Uprzemysłowienie Peryferii sprawiło, że w krajach dawnego Drugiego i częściowo Trzeciego Świata klasa robotnicza wraz z otaczającym ją półproletariatem staje się główną siłą społeczną. Należy jednak zauważyć, że "młodość" tamtejszych klas robotniczych (jak również specyfika Peryferii) sprawia, że robotnicy definiują się częściej poprzez przynależ-ność etniczną i wyznaniową niż w kategoriach klasowych.
5. W krajach zacofanych otwarcie granic prowadzi nie tylko do a) uzależnienia, pod-porządkowania, zepchnięcia na podrzędne pozycje ale też b) upadku lokalnych przemysłów (a więc bezrobocia itp.). W interesie klasy robotniczej krajów Peryferii leży więc wyzwolenie narodowe rozumiane jako "delinking" tj. zerwanie neokolonialnej zależności i odzyskanie suwerenności ekonomicznej.
6. Delinking doprowadzi do izolacji Zachodu, który straci korzyści płynące z nierów-noprawnej wymiany. Burżuazja Centrum nie będzie miała środków na "przekupywanie" wła-snej klasy pracowniczej. Kryzys może stworzyć warunki zaistnienia sytuacji rewolucyjnej także w krajach wysokorozwiniętych.
7. Przemysłowa klasa robotnicza w wielu krajach (zarówno w wysokorozwiniętych jak i najbardziej zacofanych) stanowi mniejszość społeczeństwa. Rewolucja byłaby możliwa pod warunkiem stworzenia koalicji klas pracowniczych (w krajach Peryferii też niektórych innych klas zainteresowanych w delinking) - w miarę możności pod przywództwem klasy robotniczej. Zakładanie wszakże z góry przywództwa proletariatu przemysłowego jest niere-alistyczne, gdyż w niektórych krajach występuje on w postaci śladowej lub brakuje mu świa-domości.
Próba stworzenia syntezy różnych teorii może zostać określona jako łączenie ognia z wodą. Czasem jednak z połączenia ognia i wody pojawia się para, która może pchnąć na-przód. !
|
|
5 styczeń 2007
|
|
Jarosław Tomasiewicz
|
|
|
|
"Narod wybrany" i konsekwencje "wybrania"
lipiec 23, 2006
M.K.
|
Neonazistowska Unia Europejska
lipiec 16, 2004
|
Wyjaśnienie
październik 24, 2005
Artur Łoboda
|
Chcą być policjantem świata.
Reakcje prasy światowej na wojenne deklaracje USA
marzec 19, 2003
Waldemar Maszewski, Hamburg
|
Zadowoleni z budżetu
luty 10, 2004
www.krakow.pl
|
Mylące Mity o Unii Europejskiej
czerwiec 7, 2005
Iwo Cyprian Pogonowski
|
Wypowied? Kołodki w sejmie
grudzień 20, 2002
Artur Łoboda / PAP
|
Balcerowicz za Wolfowitza?
maj 16, 2007
PAP
|
Polskę niszczą Żydzi czy rodzime śmiecie?
listopad 24, 2007
PAP
|
Kto "załatwił" ZPB, a raczej Polaków na Białorusi?
marzec 3, 2006
|
Kto wygrał.
październik 2, 2007
bez podpisu (.)
|
Litwinienko był płatnym agentem MI6 !
październik 27, 2007
marduk
|
Norman Finkelstein aresztowany w Izraelu
maj 25, 2008
przysłał ICP
|
Na Ukrainie łączą i dzielą
sierpień 16, 2006
Stanisław Michalkiewicz
|
Jak Kanada odrzuciła (Tarczę...}
sierpień 22, 2008
Iwo Cyprian Pogonowski
|
Apel o zaprzestanie traktowania cierpienia ludzi jako elementu szantażu
lipiec 5, 2007
A.Sandauer Przewodniczacy Stowarzyszenia
|
Spadkobiercy "Solidarności"
styczeń 16, 2005
ks. Czesław S. Bartnik
|
Tryptyk
luty 16, 2009
...
|
Owoce propagandy
kwiecień 28, 2003
zaprasza.net
|
Odwrócona logika
sierpień 17, 2008
wp.pl
|
więcej -> |
|